Những dấu hiệu sớm nhận ra trẻ chậm nói, cha mẹ nên biết để “cứu con“

Thứ Tư, ngày 11/05/2022 14:00 PM (GMT+7)
Chia sẻ

Nhiều gia đình phát hiện trẻ chậm nói ở thời điểm muộn. Để có biện pháp can thiệp hiệu quả, phụ huynh cần nhận biết sớm dấu hiệu chậm nói ở trẻ và có các phương pháp khắc phục kịp thời.

Sự kiện: Sống khỏe

Chuyên gia khuyến cáo những dấu hiệu sớm để nhận biết trẻ chậm nói - 1

Chuyên gia khuyến cáo những dấu hiệu sớm để nhận biết trẻ chậm nói - 2

Ảnh minh họa: Internet

Dấu hiệu phát hiện sớm trẻ bị chậm nói

Theo Ths.Bs Đinh Thạc – Trưởng Khoa Tâm Lý BV Nhi đồng 1 (TP Hồ Chí Minh) nhiều cha mẹ thường nhận ra con mình chậm nói muộn nên để lỡ mất giai đoạn vàng can thiệp ngôn ngữ cho trẻ.

Ngay khi trẻ 3, 4 tháng tuổi phụ huynh cần quan sát những dấu hiệu phát triển ngôn ngữ của trẻ. Từ 2-3 tuổi trở xuống là giai đoạn vàng để hỗ trợ can thiệp hiệu quả nếu trẻ bị chậm nói.

Dựa vào một số cột mốc đánh giá, phụ huynh có thể nhận biết được quá trình phát triển ngôn ngữ của trẻ có đang gặp trở ngại hay không như sau:

• 1 – 6 tháng tuổi: không phản ứng với giọng nói của cha mẹ

• 6 – 9 tháng tuổi: không hay nói những từ không rõ ràng

• 10 – 11 tháng tuổi: không bắt chước âm thanh như nói “ba ba, bà bà”

• 12 tháng tuổi: không nói “ba, bà” với mục đích gọi người thân; không thường bắt chước các từ có hai và ba âm tiết

• 13 – 15 tháng tuổi: không nói được ít nhất 4 – 7 từ; người lạ không thể hiểu hết 20% điều trẻ nói.

• 16 – 18 tháng tuổi: không nói được ít nhất 10 từ; người lạ không thể hiểu hết 25% điều trẻ nói.

• 19 – 21 tháng tuổi: không nói được ít nhất 20 từ; người lạ không thể hiểu hết 50% điều trẻ nói.

• 22 – 24 tháng tuổi: không nói được ít nhất 50 từ; không biết sử dụng cụm hai từ; người lạ không thể hiểu hết 60% điều trẻ nói.

• 2 – 2.5 tuổi: không nói được khoảng 400 từ, bao gồm gọi tên, nói theo cụm từ hai – ba từ; sử dụng đại từ; người lạ không thể hiểu hết 75% điều trẻ nói.

• Từ 2.5 – 3 tuổi: chưa biết sử dụng số nhiều và thì quá khứ; chưa đếm 1 đến 3 một cách chính xác; chưa dùng 3-5 từ /câu; người lạ không thể hiểu hết 90% điều trẻ nói.

• 3 – 4 tuổi: chưa dùng được 3-6 từ/ câu; chưa biết đặt câu hỏi, trò chuyện, liên kết các sự kiện, kể chuyện.

• 4 -5 tuổi: chưa dùng được 6-8 từ/câu; chưa biết gọi tên chính xác bốn màu sắc; chưa đếm đúng từ 1-10.

Ths.Bs Đinh Thạc cho hay: trẻ chậm nói thường làm theo ý của mình, thậm chí chống đối, đập phá đồ đạc, ăn vạ, quấy khóc vì không tìm cách cho người khác hiểu được yêu cầu của mình. Trẻ chậm nói có thể tiến triển thành mức độ nặng hơn như tăng động giảm chú ý bởi không hiểu ý phụ huynh nói gì.

Điều đáng nói, không ít phụ huynh chủ quan cho rằng, chỉ cần chờ đợi một thời gian, trẻ sẽ biết nói. Nếu để tình trạng chậm nói kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến trí tuệ mà còn ảnh hưởng đến tâm lý và tinh thần, khả năng ngôn ngữ, trí tuệ, các kỹ năng xã hội khi trẻ đến tuổi thành niên ….

Cách tương tác tích cực và chế độ nuôi dưỡng khoa học đối với trẻ chậm nói

Từ thực tế nêu trên, trao đổi với PV, Ths.Bs Đinh Thạc cho biết, cha mẹ là người thường xuyên tiếp xúc, gần gũi với con. Vì thế, cha mẹ cần tăng tương tác với trẻ. Nhưng tương tác ở đây là tương tác tích cực để kích thích trẻ bật âm.

Thời gian giao tiếp tích cực là không phụ thuộc bao lâu bạn giao tiếp với bé mà là bao nhiêu thời gian bạn làm trẻ vui, ngạc nhiên, phản ứng, tham gia và hiểu những gì bạn đang giao tiếp.

VD: Bạn dành 10 phút chỉ đọc sách cho trẻ mà không quan tâm đến sự tham gia của trẻ thì vẫn tính là 0, nhưng chỉ cần 2 phút bạn làm trẻ hứng thú nhìn và chịu lật trang sách thì đó là 2 phút tích cực.

Có thể khuyến khích sự nhận thức về môi miệng và vận động của lưỡi, cũng như phối hợp các cơ quan phát âm khác cho bé qua các hoạt động như: đánh răng, thở hay nhai thức ăn hằng ngày ….

Dinh dưỡng cũng có vai trò hết sức quan trọng đối với sự phát triển ngôn ngữ của trẻ. Ths.Bs Đinh Thạc cho biết, tốc độ phát triển ngôn ngữ của trẻ liên quan trực tiếp tới sự phát triển trí não của trẻ.

Ngoài cung cấp đầy đủ 4 nhóm thành phần thực phẩm cơ bản như: nhóm bột đường, chất đạm, chất béo, chất xơ, vitamin khoáng chất thì omega có nguồn gốc thực vật đóng vai trò rất quan trọng với sự phát triển của não bộ. Chất này kích hoạt não bộ hoạt động hiệu quả bởi nó kích thích đường dây dẫn truyền thần kinh. Khi có tác động vào não sẽ dẫn truyền tới cơ quan đích. Khi nghe được, trẻ sẽ bắt chước, chú ý và bật ra tiếng nói ở bộ phận phát âm.

Ths.Bs Thạc cho hay, omega nguồn gốc thực vật rất cần thiết đối với trẻ sơ sinh, trẻ trong độ tuổi phát triển, đặc biệt là trẻ sinh non, chậm nói hoặc bị rối loạn tăng động, giảm chú ý. Nếu thiếu chất này, trẻ sẽ có chỉ số thông minh IQ thấp.

Ở góc độ của chuyên gia dinh dưỡng, BS.CKII Đỗ Thị Ngọc Diệp – Chủ tịch Hội Dinh dưỡng và Thực phẩm TP.HCM cho biết, omega chiếm 60% thành phần chất béo trong não. Vì vậy, trẻ được cung cấp đầy đủ axit béo omega ngay từ khi còn trong bụng mẹ, và khi chào đời sẽ góp phần rất quan trọng đối với việc phát triển trí não, phát triển ngôn ngữ.

Bs Diệp cho biết: sau khi chào đời, não chúng ta có khoảng 100 tỷ tế bào thần kinh. Tuy không có sự tăng thêm về số lượng các tế bào thần kinh sau khi sinh nhưng có sự tăng trưởng về trọng lượng của các tế bào thần kinh. Cấu trúc của não bộ, các mô đệm, mô liên kết cũng tăng trưởng lên. Từ đó, trọng lượng của toàn não bộ tăng lên. Đây là lý do tại sao cần chăm sóc dinh dưỡng tốt cho trẻ ngày từ những năm đầu đời trong đó nhóm axit béo omega có nguồn gốc thực vật đặc biệt quan trọng.

Theo Bs Diệp, ưu điểm nổi bật của omega thực vật là chứa thành phần ALA rất tốt cho quá trình dẫn truyền thần kinh, tăng khả năng ghi nhớ tập trung, truyền thông tin nhanh và chính xác hơn. Đặc biệt, ALA có vai trò kháng viêm và bảo vệ tế bào. Mà tế bào não rất dễ bị tổn thương nên rất cần được bảo vệ. Sau khi chào đời, não của chúng ta có 100 tỷ tế bào thần kinh nhưng các tế bào này không có sự tăng thêm về số lượng mà chỉ chết dần đi. Do đó, vai trò bảo vệ được tế bào não của ALA đóng vai trò cực kỳ quan trọng.

Thêm vào đó, Omega thực vật không mùi, không vị, không tanh, do đó, trẻ nhỏ ngay từ trẻ sơ sinh có thể uống mà không bị kích ứng, nôn trớ nên dễ dung nạp với trẻ em.

Các chuyên gia khuyến cáo nên phát hiện tình trạng trẻ chậm nói trước 3 tuổi để việc can thiệp có hiệu quả. Phụ huynh luôn cần dành thời gian tương tác tích cực với trẻ, chăm sóc trẻ với chế độ dinh dưỡng khoa học để trẻ được phát triển một cách khỏe mạnh, toàn diện.

Nguồn: https://tienphong.vn/chuyen-gia-khuyen-cao-nhung-dau-hieu-som-de-nhan-biet-tre-cham-noi-post1437…Nguồn: https://tienphong.vn/chuyen-gia-khuyen-cao-nhung-dau-hieu-som-de-nhan-biet-tre-cham-noi-post1437435.tpo

Chuyên gia cảnh báo hậu COVID-19, trẻ mầm non chậm nói vì nguyên nhân này

Sau một năm gián đoạn do dịch COVID-19, trẻ mầm non cả nước đã quay trở lại trường học, tuy nhiên tình trạng số trẻ chậm nói ở lứa 2 – 3 tuổi đang có chiều hướng gia…

About hlthaibao

Like page Y lâm sàng để cập nhật những thông tin và bài viết mới nhất!

Check Also

Giao mùa – thời điểm vàng để tăng đề kháng cho cả gia đình

Thứ Ba, ngày 17/05/2022 10:00 AM (GMT+7) Chia sẻ Vào thời điểm cuối xuân sang …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *